Chlidonoptera lestoni to modliszka z rodzaju Chlidonoptera, obejmującego dwa gatunki. C. lestoni występuje endemicznie w rejonie Aszanti i Kumasi w Ghanie. Chlidonoptera vexillum występuje natomiast endemicznie w Lesie Kakamega – tropikalnym lesie deszczowym położonym w hrabstwach Kakamega i Nandi w Kenii. Pomimo bardzo ograniczonego obszaru występowania CITES nie obejmuje tych modliszek, ponieważ na zajmowanych przez siebie terenach występują licznie.
Chlidonoptera lestoni to niewielka modliszka kwiatowa osiągająca około 4,5–5 cm długości. Wyglądem przypomina znacznie bardziej rozpowszechnioną w Afryce i popularniejszą w hodowlach Pseudocreobotra wahlbergii. Podobieństwo obu gatunków jest na tyle wyraźne, że można wysnuć teorię o ich pochodzeniu od wspólnego, dawnego gatunku.
Podobnie jak u Pseudocreobotra wahlbergii, na pokrywach skrzydeł Chlidonoptera lestoni znajduje się kolisty wzór. U tego gatunku jest on jednak mniej „ślimakowaty” i bardziej przypomina oczko – ma pomarańczową barwę z czarnymi akcentami.
Pokrywy skrzydeł zdobią dodatkowo krzyżujące się pasy zieleni, a ich obrzeża są bardziej zaokrąglone. Intensywnie żółte lub pomarańczowe skrzydła mają ciemnobordowy deseń, którego nie obserwujemy u Pseudocreobotra wahlbergii. Dorosłe osobniki obu gatunków są więc podobne, ale różnią się na tyle wyraźnie, że trudno je ze sobą pomylić nawet niewprawnej osobie.
Znacznie trudniej odróżnić nimfy. W stadium L1 oba gatunki wyglądają niemal identycznie. W kolejnych stadiach mogą różnić się ubarwieniem – Pseudocreobotra częściej jest biała, biało-różowa, a nawet fioletowa, natomiast nimfy Chlidonoptera częściej pozostają kremowe, zielone lub beżowe. Nie jest to jednak regułą, dlatego samo ubarwienie może wprowadzać w błąd.
Najpewniejszą różnicę stanowi kształt oczu. U Chlidonoptera lestoni są one bardziej okrągłe, natomiast u Pseudocreobotra wahlbergii lekko wydłużone. Różnicę tę łatwiej dostrzec wprawnemu hodowcy lub bardzo spostrzegawczemu obserwatorowi. Staje się też wyraźniejsza w wyższych stadiach rozwoju.
Określenie „dejmatyczny” pochodzi od greckiego deimatóo, oznaczającego „przestraszyć”. Pokaz dejmatyczny jest formą obronnego blefu. Zwierzę przyjmuje określoną pozę i eksponuje kształty lub ubarwienie mające odstraszyć napastnika. Samo nie dysponuje przy tym skuteczną możliwością bezpośredniej obrony.
Modliszki często stroszą skrzydła i unoszą odnóża chwytne. U wielu gatunków podczas takiego pokazu odsłaniane są również intensywne kolory sugerujące toksyczność albo wzory przypominające oczy większego drapieżnika. Nagła zmiana wyglądu może odstraszyć napastnika lub przynajmniej na chwilę odwrócić jego uwagę, dając modliszce możliwość ucieczki.
Chlidonoptera lestoni, podobnie jak Pseudocreobotra wahlbergii, bardzo chętnie prezentuje pokaz dejmatyczny, eksponując wtedy bogactwo kolorów i deseni ukrytych na skrzydłach.
W naturze Chlidonoptera lestoni jest dobrze zakamuflowana i wykorzystuje mimikrę kwiatową, zwabiając owady zapylające. Preferuje więc owady latające, choć w przypadku ich braku poluje również na karmówkę biegającą.
Nimfy L1–L2 można karmić muszkami owocowymi Drosophila melanogaster, a L2–L4 większymi Drosophila hydei oraz rybikami. Od stadium L5 do imago można podawać muchy. Dorosłe osobniki chętnie polują również na samce, a nawet samice karaczana zielonego.
Modliszki te mają silne odnóża chwytne i duży apetyt, dzięki czemu potrafią poradzić sobie ze stosunkowo dużą zdobyczą w porównaniu z rozmiarami własnego ciała.
Nie należą jednak do aktywnych łowców ścigających ofiarę. Podobnie jak inne gatunki wykorzystujące mimikrę kwiatową lub suchych liści, pozostają nieruchome i czekają, aż potencjalna zdobycz sama znajdzie się w zasięgu ataku lub zostanie zwabiona ich wyglądem.
Chlidonoptera lestoni jest gatunkiem łatwym w hodowli. W naturze w ciągu dnia funkcjonuje w temperaturach około 25–30°C, natomiast nocą może wytrzymać spadki temperatury do około 18°C.
Gatunek toleruje różne poziomy wilgotności, jednak jej nadmiar może być śmiertelny. Chlidonoptera lestoni jest szczególnie podatna na infekcje grzybicze, dlatego w hodowli utrzymujemy wilgotność na poziomie około 60–70% oraz zapewniamy dobrą wentylację. Pod tym względem jej wymagania są zbliżone do Hymenopus coronatus.
Dla Chlidonoptera lestoni terrarium nie mniejsze niż około 10 × 15 cm, dobrze wentylowane z góry i z boku. Można zastosować również większe terrarium, około 15 × 20 cm.
Jak większość modliszek wykorzystujących mimikrę roślinną, gatunek chętnie korzysta z elementów wystroju, które wpływają pozytywnie na poczucie bezpieczeństwa, choć sam wystrój nie jest konieczny.
W przypadku nimf należy szczególnie uważać na rozmieszczenie roślin i konarów, aby nie zakłócały prawidłowego przebiegu wylinek. Niskie liście należy usuwać, chyba że są na tyle wiotkie, że nie będą atrakcyjnym miejscem do linienia w wyższych stadiach. Konarów nie należy układać pod skosem, lecz pionowo. Poziome rozgałęzienia mogą pozostać tylko na wysokości umożliwiającej bezpieczne przeprowadzenie wylinki pod lub nad nimi.
U samic Chlidonoptera lestoni kanibalizm seksualny występuje częściej niż u Pseudocreobotra wahlbergii.
Nimfy wykazują znikomy kanibalizm aż do czwartego stadium rozwojowego. Samce można trzymać w grupie do stadium imago.
Źródło: Treść artykułu opiera się na praktycznych doświadczeniach hodowlanych autora i jego własnych obserwacjach. Informacje dotyczące taksonomii oraz występowania pochodzą z ogólnodostępnych źródeł.
